Kobiety mają siłę! Poznańska Fundacja Czas Kobiet w walce o godność i bezpieczeństwo każdej z nas.

W świecie, gdzie równość płci pozostaje jedynie złudzeniem, a przemoc wobec kobiet to bolesna codzienność, potrzeba działań, które stawią temu opór. Szczęśliwie jest w Poznaniu przestrzeń, w której można odczarować tę smutną rzeczywistość – miejsce, gdzie solidarność i profesjonalizm spotykają się, by budować świat wolny od dyskryminacji i przemocy. Poznajcie Fundację Czas Kobiet.

Powstała w 2022 roku jako Stowarzyszenie Czas Praw Kobiet Fundacja postawiła sobie ambitny cel – przeciwdziałać przemocy wobec kobiet, która w XXI wieku nadal stanowi ogromny problem na całym świecie. Z danych zebranych przez  Fundację w okresie od stycznia 2023 roku do 31 maja 2025 roku, wyłania się nieciekawy obraz. 

Nieco ponad połowę klientek Fundacji (52,3%) stanowią mieszkanki Poznania, ale znaczący odsetek, bo aż 47,7%, to kobiety z całej Wielkopolski, a także z innych województw czy z zagranicy. Pokazuje to jak niska jest dostępność bezpłatnego wsparcia w wielu regionach Polski. Największą grupę klientek stanowią kobiety w przedziale wiekowym 36-45 lat (36,5%) oraz 26-35 lat (21,2%). Formy przemocy zgłaszane przez klientki są przerażająco różnorodne: przemoc psychiczna (83%), fizyczna (43,9%), ekonomiczna (30,1%), seksualna (17,8%) i cyberprzemoc (14,4%). Przemoc nierzadko jest bardzo złożona – większość kobiet doświadcza więcej niż jednej formy przemocy. Aż 29,2% klientek Fundacji zgłasza przemoc pod wpływem alkoholu lub innych środków odurzających, a 17,6% – przemocy wobec dzieci lub innych bliskich im osób. 

W zdecydowanej większości przypadków (75,3%) sprawcami są obecni lub byli partnerzy czy też mężowie klientek. „Przemoc wobec kobiet to złożony problem, który wciąż dotyka tysięcy Polek. To zjawisko egalitarne. Zgłaszają się do nas kobiety w każdym wieku, o różnym wykształceniu, doświadczeniu życiowym i statusie materialnym. Nasze statystyki pokazują, jak pilnie potrzebne jest kompleksowe i dostępne wsparcie na ogólnokrajową skalę.”– podkreśla Joanna Szymyślik, współpracowniczka Fundacji. Niestety, wiele kobiet późno decyduje się na szukanie pomocy – dopiero po podjęciu decyzji o rozwodzie lub rozstaniu ze sprawcą.

Kompleksowe wsparcie w drodze do wolności

Sercem Fundacji jest codzienny, siedmiogodzinny dyżur informacyjno-interwencyjny, dostępny stacjonarnie i telefonicznie. To tu nawiązywana jest pierwsza relacja z klientką i dokonywana wstępna ocena jej sytuacji. Kolejnym etapem są indywidualne konsultacje prowadzone przez wykwalifikowane, empatyczne psycholożki i specjalistki, których zadaniem jest rozpoznać sytuację przemocy oraz potrzeby klientki. Spersonalizowany plan działania prowadzi do kompleksowych konsultacji psychologicznych i psychoterapeutycznych, często w formie trzymiesięcznego procesu.

Istotnym punktem jest świadomość prawna i możliwości działania. Prawniczki i prawnicy pomagają zrozumieć przysługujące prawa, dostępne rozwiązania, pomagają sporządzić niezbędne dokumenty, np. zawiadomienia o przestępstwie czy pozwy rozwodowe. Wolontariuszki Fundacji asystują w kontakcie z organami ścigania i sądami, zapewniają wsparcie emocjonalne i merytoryczne.

Cyberbezpieczeństwo i niezależność ekonomiczna

Fundacja CZAS KOBIET – jako pierwsza w Polsce – wprowadziła innowacyjne i ogólnodostępne konsultacje z zakresu cyberbezpieczeństwa. Ich celem jest zrozumienie mechanizmów naruszania prywatności w sieci, a także wiedza w zakresie zabezpieczania urządzeń i kont online. 

“Rozwój technologii umożliwił kontrolowanie i nękanie na zupełnie inną skalę, również w związkach intymnych. Dotknięte tym osoby czują się jak w „cyfrowej klatce”. Prawo nie nadąża za tym rozwojem, dlatego ściganie i karanie sprawców cyberprzemocy jest utrudnione. W tej sytuacji edukacja i wiedza, jak się ochronić, odciąć cyfrowo oraz pomóc w ściganiu sprawcy, jest szczególnie ważna” – mówi Leszek Tasiemski specjalista ds. cyberbezpieczeństwa i wolontariusz Fundacji

W ramach kampanii „STOP cyberprzemocy wobec kobiet!”, Fundacja zaprasza na swoją stronę www, skąd można pobrać bezpłatny poradnik „Cyberprzemoc w związkach”. 

Fundacja wspiera kobiety w odzyskaniu niezależności ekonomicznej, odbudowie pewności siebie i powrocie na rynek pracy. Klientki mogą liczyć na profesjonalne doradztwo zawodowe i grupy wsparcia, bezpieczną przestrzeń do dzielenia się historiami i odzyskiwania utraconej sprawczości.

Edukacja, kultura i eventy

Kolejną wartą wspomnienia gałęzią działalności Fundacji są szeroko zakrojone działania edukacyjne i kulturalne. Każde z nich to krok w stronę budowania świadomości społecznej i zmieniania na lepsze systemowych rozwiązań. Przykładem jest program Galerii Czas Kobiet, który do dnia dzisiejszego obejmował kilkanaście wystaw artystycznych z pracami artystek z całej Polski, poruszających ważne tematy społeczne, takie jak prawa kobiet, mechanizmy władzy czy stereotypy płciowe. 

Rozpoznawalność Galerii wciąż rośnie. Fundacja otrzymała się m.in. „Specjalne wyróżnienie za wsparcie obecności i widzialności kobiet w edukacji i kulturze” w ramach Nagrody Sztuki im. Marii Anto & Elsy von Freytag-Loringhoven.

Fundacja aktywnie uczestniczy w życiu publicznym – zarówno lokalnie, jak i w całej Polsce. Przykładem może być kampania „Jesteśmy silne, bo robimy swoje” w ramach Poznańskiego Tygodnia Kobiet , oraz udział w XVI Kongresie Kobiet w Gdańsku. Prezeska Fundacji, Anna Świątkowska-Gałkiewicz, wraz z Ministrą do spraw równości Katarzyną Kotulą, brała udział w panelu dyskusyjnym „Jak wspierać kobiety doświadczające przemocy”, co jest niezbitym dowodem na ekspercki charakter Fundacji.

Consent, mobbing, komunikacja bez przemocy

Codzienność Fundacji to także szkolenia i warsztaty. Tematów jest mnóstwo – od równości płci i praw kobiet , przez przeciwdziałanie dyskryminacji , aż po coraz mocniej obecny w przestrzeni publicznej, lecz nadal bagatelizowany problem świadomej zgody (tzw. consentu) i granic w relacjach intymnych. Fundacja uczy, jak przeciwdziałać molestowaniu w miejscach publicznych, mobbingowi w pracy, wyposaża w narzędzia do budowania zdrowych relacji i wyrażania własnych potrzeb, bez uciekania się do przemocy. Warsztaty prowadzone są u źródła, wśród młodego pokolenia, m.in. w poznańskich liceach. 

Fundacja nie ogranicza się tylko do pomocy doraźnej, ale jest aktywnym podmiotem w obszarze działalności rzeczniczej i interwencyjnej, podejmując szereg działań na rzecz wprowadzenia trwałych zmian w systemie prawnym i poprawy ochrony praw kobiet. Fundacja zaprezentowała własne postulaty dla nadchodzącej prezydencji Polski w Radzie Unii Europejskiej, postulując m.in. stworzenie zintegrowanego systemu pomocy dla kobiet, które doświadczyły przemocy seksualnej, a także zapewnienie małym organizacjom pozarządowym stałych źródeł finansowania. “We współpracy z Fundacją Feminoteka apelowaliśmy do Najwyższej Izby Kontroli o podjęcie ogólnopolskiej kontroli, aby zapewnić kobietom doświadczającym pomocy jednolite, skuteczne i dostępne wsparcie” – dodaje Szymyślik.

Fundacja w liczbach… i dalsze plany

Do maja 2025 roku Fundacja przyjęła ponad 500 klientek. Ich liczba zwiększa się z roku na rok, co świadczy o rosnącym zaufaniu i potrzebie wsparcia. Udzielono ponad 4200 godzin indywidualnych konsultacji, w tym prawie 200 psychologicznych, ponad 800 prawnych, ponad 70 konsultacji z doradczynią zawodową i przeszło 60 ze specjalistą do spraw cyberbezpieczeństwa. Fundacja zapewniła także ponad 240 godzin grup wsparcia, warsztatów i szkoleń. Każde z tych działań wymagało ciężkiej pracy przeszło 40 interwentek kryzysowych, psycholożek, psychoterapeutek, prawniczek, doradczyń zawodowych i specjalistów ds. cyberbezpieczeństwa – wolontariuszek i wolontariuszy.

Jednym z najważniejszych projektów Fundacji na najbliższą przyszłość jest uruchomienie ogólnopolskiej, całodobowej infolinii „Bezpieczna Linia” dla kobiet i dziewcząt doświadczających przemocy seksualnej. Projekt ten, finansowany przez Ambasadę Francji, ma być odpowiedzią na mrożące krew w żyłach statystyki i niewystarczające wsparcie dla pokrzywdzonych. Kampania „milczeNIE” jest apelem o przerwanie ciszy wokół tego tematu i wołaniem o pomoc. Dzięki współpracy z paryskim Collectif Féministe Contre le Viol (CFCV), Fundacja czerpie z wieloletnich doświadczeń i dobrych praktyk w zakresie wsparcia ofiar przemocy seksualnej, co gwarantuje najwyższy standard świadczonej pomocy. „Bezpieczna Linia ma być odpowiedzią na ogromną lukę wsparcia dla kobiet z doświadczeniem przemocy seksualnej. Dzięki życzliwości naszych koleżanek z Francji nasz zespół psycholożek będzie mógł czerpać z praktyk pomocowych tworzonych przez lata działania tamtejszej infolinii. Mamy nadzieję na przeniesienie tych sprawdzonych rozwiązań do polskiej rzeczywistości” – mówi Katarzyna Porzuczek, psycholożka i wolontariuszka Fundacji 

Fundacje takie, jak CZAS KOBIET, są niezwykle ważne. To nierzadko jedyne światło w tunelu dla kobiet doświadczających przemocy, nadzieja na to, że będzie lepiej. Sukcesy Fundacji to dowód na to, że warto walczyć o systemowe zmiany i budowanie społeczeństwa, w którym prawa kobiet są respektowane Choć jest nadal wiele do zrobienia, Fundacja mówi głośno: to jest nasz czas – Czas Kobiet.